१८ वैशाख, काठमाडौं । इरानमा सरकार विरोधी प्रदर्शनका क्रममा पक्राउ परेका २१ वर्षीय युवक सासन आजादवर जोगानीलाई फाँसी दिइएको छ। यो घटनाले इरानको राजनीतिक अवस्था र मानव अधिकारसम्बन्धी प्रश्नहरू पुनः अन्तर्राष्ट्रिय बहसको केन्द्रमा ल्याएको छ।
इस्फहानका २१ वर्षीय सासन आजादवर जोगानीलाई जनवरी महिनामा सरकार विरोधी प्रदर्शनका क्रममा पक्राउ गरिएको थियो। इरानी अधिकारीहरूको दाबीअनुसार उनी प्रदर्शनको क्रममा सरकारी अधिकारीहरू सवार मिनीबसमा ढुंगा र लाठी प्रहार गरेको, सवारी साधनको सिसा फुटाएको तथा सुरक्षाकर्मीमाथि ढुंगा र इँटा प्रहार गरेको आरोपमा संलग्न थिए। साथै, उनले सरकार ढाल्ने उद्देश्यले प्रदर्शनमा सहभागी हुन अन्य व्यक्तिहरूलाई उक्साएको स्वीकार गरेको न्यायपालिकाको भनाइ छ।
इरानको इस्लामिक गणराज्यको न्यायपालिकाले उनलाई राज्यविरुद्ध गम्भीर अपराध गरेको ठहर गर्दै मृत्युदण्डको सजाय दिएको हो। बीबीसीका अनुसार उनलाई इस्फहानस्थित दस्तगर्द जेलमा फाँसी दिइएको छ। यस घटनाले इरानमा राजनीतिक असन्तुष्टि र प्रदर्शनप्रति राज्यको कठोर नीतिलाई पुनः उजागर गरेको छ।
उनको मृत्युपछि अन्तिम संस्कार बिहीबार दिउँसो एक “सुरक्षित क्षेत्र” मा गरिएको थियो। सरकारको निर्देशनअनुसार अन्तिम संस्कार कार्यक्रममा अत्यन्त सीमित सहभागिता मात्र अनुमति दिइएको थियो, जहाँ मात्र १० जना नजिकका आफन्तलाई उपस्थित हुन दिइएको बताइएको छ।
यो घटनाले इरानमा सरकार विरोधी प्रदर्शनका क्रममा पक्राउ परेकाहरूमाथि हुने कानुनी कारबाही, मानव अधिकारको अवस्था र न्यायिक प्रक्रियामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले पनि यस्ता घटनाप्रति चासो व्यक्त गर्दै अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता र प्रदर्शन अधिकारमाथि हुने कडाइप्रति चिन्ता व्यक्त गर्ने गरेको छ।
समग्रमा, सासन आजादवर जोगानीको फाँसीले इरानमा राजनीतिक विरोध र राज्यको दमनकारी नीतिबीचको तनावलाई पुनः सतहमा ल्याएको छ, जसले भविष्यमा पनि यस्ता घटनाहरूको सम्भावना र प्रभावबारे बहस जारी रहने संकेत दिएको छ।
